"SACROSANCTUM CONCILIUM"
Konstytucja o liturgii świętej Soboru Watykańskiego II
KL 112. Tradycja muzyczna całego Kościoła stanowi skarbiec
nieocenionej wartości, wybijający się ponad inne sztuki, przede wszystkim przez
to, że śpiew kościelny związany ze słowami jest nieodzowną oraz integralną
częścią uroczystej liturgii. Śpiewowi kościelnemu nie szczędzili pochwał Pismo
święte, Ojcowie Kościoła i papieże, którzy w naszych czasach, począwszy od św.
Piusa X, bardzo jasno określili służebną funkcję muzyki w liturgii. Toteż
muzyka kościelna tym świętsza, im ściślej zwiąże się z czynnością liturgiczną,
już to serdeczniej wyrażając modlitwę, już też przyczyniając się do
jednomyślności, już wreszcie nadając uroczysty charakter obrzędom świętym. Przy
czym Kościół uznaje wszystkie formy prawdziwej sztuki i dopuszcza je do służby
Bożej, jeżeli tylko posiadają wymagane przymioty. Sobór święty, zachowując
zasady i przepisy kościelnej tradycji i karności oraz biorąc pod uwagę cel
muzyki kościelnej którym jest chwała Boża i uświęcenie
wiernych, postanawia co następuje:
KL 113. Czynność liturgiczna przybiera godniejszą postać, gdy służba
Boża odbywa się uroczyście za śpiewem, przy udziale asysty i z czynnym
uczestnictwem wiernych. Jeżeli chodzi o język, należy zachować przepisy zawarte
w art. 36, co do Mszy świętej a art. 54, co do sakramentów w art. 63, co do
modlitwy brewiarzowej w art. 101.
KL 114. Z największą troskliwością należy zachowywać i otaczać opieką
skarbiec muzyki kościelnej. Należy starannie popierać zespoły śpiewacze,
zwłaszcza przy kościołach katedralnych. Biskupi oraz inni duszpasterze niechaj
gorliwie dbają o to, aby w każdej śpiewanej czynności liturgicznej wszyscy
wierni umieli czynnie uczestniczyć w sposób im właściwy, zgodnie z art. 28 i 30.
KL 115. Należy przywiązywać dużą wagę, do teoretycznego i
praktycznego wykształcenia muzycznego w seminariach, nowicjatach oraz domach
studiów zakonników i zakonnic, a także w innych instytucjach i szkołach
katolickich. Aby to wykształcenie zapewnić, należy starannie przygotować
nauczycieli muzyki.
Ponadto zaleca się zakładanie wyższych instytutów muzyki kościelnej.
Muzycy zaś i śpiewacy, a zwłaszcza chłopcy, powinni także otrzymać rzetelne
wykształcenie liturgiczne.
KL 116. Śpiew gregoriański Kościół uznaje za własny śpiew liturgii
rzymskiej. Dlatego w czynnościach liturgicznych powinien on zajmować pierwsze
miejsce wśród innych równorzędnych rodzajów śpiewu.
Nie wyklucza się ze służby Bożej innych rodzajów muzyki kościelnej, zwłaszcza
polifonii, byleby odpowiadały duchowi czynności liturgicznej, zgodnie z art.
30.
KL 117. Należy doprowadzić do końca wydanie autentycznych ksiąg
śpiewu gregoriańskiego, a nawet przygotować bardziej krytyczne wydanie ksiąg,
ogłoszonych już po reformie św. Piusa X.
Zaleca się również przygotować wydanie, zawierające łatwiejsze melodie do
użytku mniejszych kościołów.
KL 118. Należy troskliwie pielęgnować religijny śpiew ludowy, tak aby głosy wiernych mogły rozbrzmiewać podczas
nabożeństw, a nawet w czasie czynności liturgicznych, stosownie do zasad i
przepisów rubryk.
KL 119. Ponieważ
w niektórych krajach, zwłaszcza na misjach, żyją ludy posiadające własną
tradycję muzyczną, która ma doniosłe znaczenie dla ich życia religijnego i
społecznego, należy odnieść się do tej muzyki z szacunkiem i przyznać jej
odpowiednie miejsce w kształtowaniu zmysłu religijnego tych ludów oraz w
dostosowaniu kultu do ich charakteru, w myśl art. 39 i 40.
Dlatego przy muzycznym kształceniu misjonarzy trzeba pilnie troszczyć się o to,
aby w miarę możności umieli pielęgnować tradycyjną muzykę tych ludów tak w
szkołach, jak i w liturgii.
KL 120. W Kościele łacińskim
należy mieć w wielkim poszanowaniu organy piszczałkowe jako tradycyjny
instrument muzyczny, którego brzmienie ceremoniom kościelnym dodaje majestatu,
a umysły wiernych podnosi do Boga i spraw niebieskich.
Inne natomiast instrumenty można dopuścić do kultu Bożego według uznania i za
zgodą kompetentnej władzy terytorialnej, stosownie do zasad art. 22, § 2, 37 i
40, jeżeli nadają się albo mogą być przystosowane do użytku sakralnego, jeżeli
odpowiadają godności świątyni i rzeczywiście przyczyniają się do zbudowania
wiernych.
KL 121. Muzycy przejęci duchem chrześcijańskim wiedzą, że są powołani
do pielęgnowania muzyki kościelnej i wzbogacania jej skarbca.
Niech tworzą melodie, które posiadałyby cechy prawdziwej muzyki kościelnej i
nadawały się nie tylko dla większych zespołów śpiewaczych, lecz także dla
mniejszych chórów i przyczyniałyby się do czynnego uczestnictwa całego
zgromadzenia wiernych.
Przeznaczone do śpiewów kościelnych teksty powinny się zgadzać z nauką
katolicką. Należy je czerpać przede wszystkim z Pisma świętego i źródeł
liturgicznych.